ასე დაიწყო ყველაფერი... კაფე „მზიური“ – „ყველას კაფე“ 10 წლიანი ისტორიით

რუბრიკაში "ასე დაიწყო ყველაფერი", Horeca Georgia გიამბობთ ჩვენს სექტორში არსებულ პოპულარულ და შედარებით ნაკლებად ცნობილ ბრენდებზე, მათი დაფუძნების ისტორიასა და დამფუძნებლების ანტრეპრენერულ თავგადასავლებზე.

კაფე „მზიური“ უნიკალური ფენომენია თბილისის ურბანულ და სოციალურ სივრცეში. ეს არა უბრალოდ კვების ობიექტი, არამედ სოციალური საწარმოა, რომელმაც 10 წლის წინ (2016 წლის 1 ივნისს, ბავშვთა დაცვის საერთაშორისო დღეს) სრულიად ახალი სიცოცხლე შთაბერა ნოდარ დუმბაძის იდეით შექმნილ, 2015 წლის 13 ივნისის ტრაგედიის დროს დაზარალებულ პარკს.

რუბრიკისთვის „ასე დაიწყო ყველაფერი...“, სადაც აქცენტი „მზიურის“ საიუბილეო 10 წელზე, სოციალურ მისიაზე, ინკლუზიურობასა და ბავშვობის მოგონებებზე კეთდება, ვესაუბრეთ კაფეს დამფუძნებელს, ანა გოგუაძეს, რომელიც საკუთარი ჩანაფიქრის რეალიზაციის მნიშვნელობასა და გამოწვევებზე გვიამბობს.

ყველაფერი ათი წლის წინ დაიწყო, როდესაც მზიურის პარკში შუქი მხოლოდ ამ ერთი პატარა სივრცის გარშემო ინთებოდა. დღევანდელი გადმოსახედიდან, ანა ამ ნაბიჯს ცოტა თავზეხელაღებულ საქციელადაც კი მიიჩნევს და უკვირს, როგორ შეძლო ასეთი რისკის გაწევა, მით უმეტეს 13 ივნისის მძიმე მოვლენებიდან სულ რაღაც ერთი წლის თავზე და მასპინძლობის ინდუსტრიაში ყოველგვარი გამოცდილების გარეშე.

„ვიყავი უბრალო სტუმარი სხვების კაფეებში და მზიურის კაფეს გახსნისას ვხელმძღვანელობდი ინტუიციით, იმით, თუ როგორ კაფეში მომინდებოდა სიარული. არ ვფიქრობდი იმაზე, როგორ გავუმკლავდებოდი ამა თუ იმ გამოწვევას. არაფერი ვიცოდი. ვხედავდი მხოლოდ იმ შედეგს, რაც გვაქვს ახლა - ინკლუზიური „მზიური“, სადაც წლის ნებისმიერ დროს იმართება შემეცნებითი აქტივობები“, - იხსენებს ანა გოგუაძე.

იმ პერიოდში ერთ-ერთი გამოწვევა ისიც იყო, რომ ადამიანებისთვის კაფეში მისვლა პარკირების გარეშე წარმოუდგენელი ჩანდა. სტუმრებს აფრთხობდათ იდეა, რომ კაფემდე მისასვლელად გზა ფეხით უნდა გაევლოთ. ის, რაც დღეს სივრცის უდიდეს უპირატესობას - სუფთა ჰაერზე დასვენებას წარმოადგენს, ათი წლის წინ სერიოზულ ბარიერს ქმნიდა.

ნოდარ დუმბაძის სახელობის პარკში კაფეს გახსნა ორმაგად საპასუხისმგებლო აღმოჩნდა, რადგან მისი მთავარი მიზანი სწორედ „მზიურის“ ფუნქციური დატვირთვა, სხვადასხვა ღონისძიებებით მისი გამოცოცხლება და სიცოცხლის დაბრუნება იყო. ანას საკუთარ საქმიანობაზე საუბარი ყოველთვის ერიდება, თუმცა გულის სიღრმეში სჯერა, რომ მწერალს დღევანდელი „მზიურის“ კაფე აუცილებლად მოეწონებოდა. ამის თქმის საფუძველს ის განვლილი წლები და სირთულეები აძლევს, რაც გუნდმა გამოიარა - არარეაბილიტირებული პარკი, კაფესთვის ზედმეტად პატარა შენობა, პანდემია და სხვა მრავალი გამოწვევა.

„ამ ყველაფერს ეს კაფე ვერ გაუმკლავდებოდა იმ რწმენის გარეშე, რომ ის რასაც ვაკეთებთ, არის მნიშვნელოვანი და სასარგებლო სხვა ადამიანებისთვის. სხვაგვარად პაწაწინა კაფე 10 წლის ვერ გახდებოდა, თანაც ამდენი ადამიანის სიყვარულს ვერ დავიმსახურებდით“, - აცხადებს ანა.

უფუნქციო პარკისთვის სიცოცხლის დაბრუნების გზაზე სოციალური მეწარმეობა ერთგვარ გამოსავლად იქცა. ფინანსური დამოუკიდებლობის მიღწევა კი, წლის ნებისმიერ დროს საგანმანათლებლო და სოციალური პროექტების გამართვის წინაპირობას წარმოადგენდა. სწორედ ამ კონცეფციამ გახადა შესაძლებელი, რომ კაფეს შემოსავლის რეინვესტირებით, პარკი მთელი წლის მანძილზე სხვადასხვა უფასო ღონისძიებებით დატვირთულიყო.

როგორც ანა ამბობს, სოციალური მეწარმეობის ცნება დღესაც კი ბუნდოვანია ბევრისთვის და ხშირად ისმის კითხვა, თუ რატომ არ არის ყავა უფასო. რეალურად, სოციალური საწარმო ჩვეულებრივი ბიზნეს-მოდელით მუშაობს, თუმცა მისი მთავარი მიზანი არა პირადი მოგება, არამედ კონკრეტული სოციალური მისიის შესრულებაა. ყოველი შეკვეთილი ყავისგან მიღებული შემოსავალი პირდაპირ ბრუნდება პარკში და ხმარდება მის კულტურულ და საგანმანათლებლო განვითარებას. ამასთანავე, პარკში მდებარე შენობას განსაკუთრებული მოვლა სჭირდება, რის გამოც გუნდს თითქმის ყოველ წელს უწევს მშენებლობა, განახლება და რეკონსტრუქცია. ამ რთულ გზაზე ძალის მიმცემი კი ყოველთვის სტუმრების კმაყოფილება და ის თვალსაჩინო შედეგია, თუ როგორ იზრდება და ვითარდება სტუმარი მათთან ერთად.

კაფეს განვითარების პარალელურად იხვეწებოდა მისი გასტრონომიული ხელწერაც, რომლის ავტორი გახსნის დღიდან შეფ-მზარეული მიშა ავსაჯანიშვილია. მენიუს შექმნისას გუნდმა თავიდანვე არაპოპულარული და რთული გზა აირჩია. „მზიურის“ მენიუში ვერ ნახავთ ისეთ პოზიციებს, რომლებსაც სტუმარი სხვა კაფეებშიც მარტივად შეხვდება (მაგ. კარტოფილი ფრი) და ეს გამიზნული გადაწყვეტილებაა. იმ დროისთვის თბილისში პოპულარული სოკოს წვნიანის ნაცვლად, მომხმარებელს ფრანგული ხახვისა და გოგრის წვნიანები შესთავაზეს, რის გამოც თავიდან ბევრს საყვედურობდნენ, თუმცა დღეს მზიურის მენიუ ამ პოზიციების გარეშე წარმოუდგენელია.

კერძები სეზონურად იცვლება და ხშირად კეთდება ექსპერიმენტები, თუმცა არის პოზიციები, რომლებსაც მენიუდან ვერასდროს ამოიღებენ. ასეთია: სულგუნის ბრუსკეტა გურული აჯიკით, გოგრის წვნიანი, გამომცხვარი ბადრიჯანი და ბოლო დროის „ახალბედა ვარსკვლავი“ ტარხუნის ფალაფელი.

„დღემდე მივყვებით იმ კონცეფციას, რომ „მზიურში“ იყოს ერთი შეხედვით უცნაური, ჯანსაღი მაგრამ გემრიელი კერძები - ის რასაც ვერ იპოვით სხვაგან“, - აცხადებს კაფე „მზიურის“ დამფუძნებელი.

ეს მიდგომა სრულად პასუხობს კაფეს მთავარ სლოგანს - „ყველას კაფე“, რაც გულისხმობს იმას, რომ სივრცე ღიაა ყველა ასაკის, საჭიროებებისა და გემოვნების მქონე ადამიანისთვის. სწორედ ამიტომ, მენიუს 80% ვეგეტარიანულია და გუნდი მუდმივად ცდილობს კიდევ უფრო მეტად დახვეწოს ვეგანური და უგლუტენო მიმართულებები.

„მზიურის“ გახსნის მთავარი მიზანი თავიდანვე იყო ის, რომ სივრცე გამხდარიყო ყველა ადამიანის თავშეყრის ადგილი, მიუხედავად მათი შესაძლებლობებისა. მთელი ამ 10 წლიანი თავგადასავლის განმავლობაში, ეს კაფე პასუხისმგებლიანი მოქალაქის სინონიმად იქცა, რომლისთვისაც ქვეყნის ყოველდღიურობა და იმის განცდა, რომ მომავალს თავად მოქალაქეები ქმნიან, უმნიშვნელოვანესი ღირებულებაა. თაობების ამ უწყვეტი კავშირის ყოველდღიურად დანახვა სიამაყის საფუძველი და, ამავდროულად, უდიდესი პასუხისმგებლობაა, რადგან დღევანდელ დღემდე მოსვლა სწორედ ადამიანების დიდი სიყვარულის დამსახურებაა.

რა თქმა უნდა, პარკში კაფეს მართვა სპეციფიკურ გამოწვევებთანაა დაკავშირებული, თუმცა უმთავრესი პრინციპი, რითიც გუნდი ხელმძღვანელობს, არის ის, რომ სტუმარმა თავი საკუთარ სახლში იგრძნოს. სწორედ გუნდის ეს თბილი და უშუალო დამოკიდებულება ინარჩუნებს იმ შინაურულ გარემოს, რომელიც უკვე ათი წელია „მზიურის“ მთავარ სავიზიტო ბარათად რჩება.

ბლიცი ანა გოგუაძესთან

• რა არის თქვენთვის „კაფე მზიური“ ერთი სიტყვით?

ინკლუზია

• „მზიურის“ ყველაზე საყვარელი კუთხე ან ხედი, რომელიც არასოდეს გბეზრდებათ?

მაგიდა საიდანაც სიმწვანეში მოჩანს ილიკოს და ილარიონის ძეგლი.

• ყველაზე დასამახსოვრებელი კინოჩვენება ან ღონისძიება ამ 10 წლიდან?

ასეთი ძალიან ბევრია, მაგრამ გამოვყოფდი იმ დღეს, როცა პოლ მაკარტნიმ საკუთარ გვერდზე დაწერა - „ვულოცავ კაფე მზიურს 5 წლის იუბილეს“. ეს იყო დღე როცა „მზიურის“ შესახებ მსოფლიოს სხვადასხვა წერტილში გაიგეს.

• რა გსურთ, რომ უსურვოთ „მზიურს“ მომდევნო 10 წლისთვის?

არასდროს შეეცვალოს კონცეფცია და იყოს ყველასთვის. არ დაემუქროს დაკეტვა და ბევრი წელი რომ გავა, მის აბრაზე ეწეროს - „2016 წლიდან დღემდე“.